Προλήψεις και δεισιδαιμονίες – Ούτε αθώες ούτε χαζές [ΛΙΣΤΑ]

Προλήψεις και δεισιδαιμονίες
Μαύρη γάτα – Ένας κακός οιωνός για τα προληπτικά άτομα

Προλήψεις και δεισιδαιμονίες στην Ελλάδα και τον κόσμο τον 21ο αιώνα. Όσο χαζές και επικίνδυνες μπορεί να είναι τόσο καλά κρατούν μέχρι τις μέρες μας. Υπάρχουν ακόμη πολλοί άνθρωποι που πιστεύουν ότι αποτελεί γρουσουζιά το να δουν μια μαύρη γάτα να περνάει από το δρόμο τους. Ή που φοβούνται να περάσουν κάτω από μια σκάλα. Η λίστα με τις προλήψεις  και τις προκαταλήψεις είναι πολύ μεγάλη.

Αν δεις μια μαύρη γάτα να περνάει από τον δρόμο σου μην πανικοβληθείς. Απλά το ζώο πάει κάπου…

Πολλοί πιστεύουν επίσης ότι όταν συμπίπτει να έχουμε Τρίτη ή Παρασκευή και 13 τότε η μέρα είναι “γρουσούζικη”. Τέτοιες προλήψεις και δεισιδαιμονίες εξακολουθούν να υπάρχουν και σήμερα έστω και αν είναι εντελώς παράλογες.

Προλήψεις και δεισιδαιμονίες σε σχέση με την 13η μέρα του μήνα
Προλήψεις και δεισιδαιμονίες σε σχέση με την 13η μέρα του μήνα
[Στο τέλος του άρθρου θα βρεις την πλήρη λίστα με τις πιο γνωστές προλήψεις και δεισιδαιμονίες σήμερα]

Όμως πριν από αυτό ας σκεφτούμε: Γιατί μερικοί άνθρωποι κουβαλάνε πάνω τους ή στο αυτοκίνητο τους ένα φυλαχτό ή “γούρι”; Προφανώς επειδή πιστεύουν ότι αυτές οι ενέργειες ή αντικείμενα θα τους φέρουν καλή τύχη. Το βιβλίο Λεξικό των Δεισιδαιμονιών (A Dictionary of Superstitions) παρατηρεί: «Ο προληπτικός άνθρωπος πιστεύει ότι ορισμένα αντικείμενα, μέρη, ζώα ή ενέργειες είναι γούρικα (καλοί οιωνοί ή φυλαχτά) και ότι άλλα είναι γρουσούζικα (κακοί οιωνοί ή σημάδια κακοτυχίας)”

Και ενώ θα περίμενε κανείς στην σύγχρονη εποχή τέτοιες ιδέες και απόψεις να φθίνουν, η Διεθνής Έκδοση της Αμερικανικής Εγκυκλοπαίδειας (The Encyclopedia Americana) λέει σχετικά: «Σε όλους τους πολιτισμούς, μερικά παλιά έθιμα, όχι μόνο διατηρούνται και αντέχουν στον χρόνο. Επανερμηνεύονται εμπλουτίζονται με νέα στοιχεία και προσλαμβάνουν καινούρια σημασία».

Αν και στον δυτικό κόσμο τα πράγματα είναι καλύτερα σε χώρες της Αφρικής της Ασίας και της Νότιας Αμερικής τα πράγματα είναι πολύ χειρότερα σε σχέση με την δεισιδαιμονία. Οι άνθρωποι κυριολεκτικά υποφέρουν και καταδυναστεύονται από τέτοιες προλήψεις και δεισιδαιμονίες. Η ύπαρξη των social media σήμερα πολλές φορές παίζει τον ρόλο του ‘’διαφημιστή’’ τέτοιων ιδεών και συνηθειών, καθώς οι άνθρωποι μοιράζονται στιγμές και γεγονότα της ζωής τους όπως το Χαλοουίν οι Αποκριές και τόσα άλλα ανά τον κόσμο…Που στην πραγματικότητα δεν είναι τίποτε παραπάνω από ωμό  marketing

Προλήψεις και δεισιδαιμονίες

Προλήψεις και δεισιδαιμονίες – Πως είναι δυνατόν να αντέχουν στο χρόνο;

Μερικοί ισχυρίζονται ότι είναι φυσιολογικό να πιστεύει ο άνθρωπος σε προλήψεις και δεισιδαιμονίες. Ορισμένοι μάλιστα υποστηρίζουν ότι είμαστε φτιαγμένοι να πιστεύουμε σε αυτά, ότι το έχουμε στα γονίδια μας. Ωστόσο υπάρχουν έρευνες που αποδεικνύουν το αντίθετο. Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία οι άνθρωποι δεν γεννιούνται αλλά γίνονται προληπτικοί εξαιτίας των όσων βλέπουν ακούν και μαθαίνουν από παιδιά. Μέσα από έθιμα και παραδόσεις, ιστορίες θρύλους και παραμύθια. Δυστυχώς αυτές οι προλήψεις μεταδίδονται από γενιά σε γενιά, από παππούδες και γονείς σε εγγόνια και παιδιά μέχρι και σήμερα. Αλλά και μεταξύ φίλων, συγγενών, συνεργατών, συντρόφων, κοκ…

Τις προλήψεις (προκαταλήψεις), όπως συμβαίνει με τις περισσότερες συνήθειες, τις αποκτά ο άνθρωπος στη διάρκεια της ζωής του. Δεν γεννιόμαστε με τη συνήθεια να χτυπάμε ξύλο, μαθαίνουμε να το κάνουμε αυτό.

Πολλές προλήψεις και προκαταλήψεις στην Ελλάδα και παγκόσμια σχετίζονται στενά με τις θρησκείες. Εξέχοντα παραδείγματα της στενής σχέσης ανάμεσα στη θρησκεία και στη δεισιδαιμονία, αποτελούν οι δεισιδαιμονίες των Χριστουγέννων και άλλων θρησκευτικών εορτών. Σε αυτές περιλαμβάνεται και η άποψη ύπαρξης και “λειτουργίας” του γνωστού Άγιου Βασίλη.

Ίσως κάποιος πει ότι είναι αθώες και ακίνδυνες, όμως κατά βάθος με φανερό ή κρυφό τρόπο επηρεάζουν/κατευθύνουν/περιορίζουν/φοβίζουν τους ανθρώπους που πιστεύουν σε αυτές. Δεν υπάρχει κανένας λόγος να πιστεύουμε και να αναπαράγουμε τέτοιες ιδέες και ψέματα απλά και μόνο επειδή τις ακούσαμε ή τις διδαχτήκαμε. Δεν υπάρχει κανένας λόγος να βάζουμε αυτά τα άχρηστα “βάρη” πάνω μας και να ζούμε με αυτά.

Το σπάσιμο καθρέφτη θεωρείται γρουσουζιά - κακός οιωνός
Το σπάσιμο ενός καθρέφτη θεωρείται γρουσουζιά και πολύ κακός οιωνός

Και εδώ μια πλήρης λίστα με προλήψεις και δεισιδαιμονίες στην Ελλάδα σήμερα

  1. Το κακό μάτι – Πολλοί  πιστεύουν ότι ένα άτομο μπορεί να “ματιάσει” ένα άλλο είτε από φθόνο είτε από υπερβολικό θαυμασμό. Ο “ματιασμένος” νοιώθει άσχημα σωματικά και ψυχολογικά. Για να αποφύγουν το κακό μάτι, όσοι πιστεύουν σε αυτό φοράνε ένα μπλε ματόχαντρο ή ένα μπλε βραχιόλι. Οι προληπτικοί και όσοι πιστεύουν στη βασκανία δηλώνουν ότι το μπλε χρώμα διώχνει το κακό μάτι. Εκτός από το ματόχαντρο, ένας άλλος τρόπος για να προστατευθεί κανείς από το κακό μάτι είναι να κρεμάσει σε μια γωνία του σπιτιού του σκόρδα.
  2. Ποδαρικό – Την πρώτη μέρα του χρόνου και σε καινούριο μαγαζί ή σπίτι κάποιος θα έπρεπε να μπαίνει μόνο με το δεξί
  3. Μαχαίρια – Δεν πρέπει να δώσεις χέρι με χέρι ένα μαχαίρι(ή ψαλίδι)  σε κάποιον γιατί εάν συμβεί κάτι τέτοιο έστω και κατά λάθος θα προκύψει μεγάλος τσακωμός.
  4. Φτύσιμο(φτύσε τον κόρφο σου) – πολλοί πιστεύουν ότι το “φτύσιμο” διώχνει το κακό και την κακοτυχία. Για αυτόν τον λόγο όταν ακούνε για δυσάρεστα γεγονότα που συνέβησαν σε άλλους φτύνουν τρεις φορές στον κόρφο τους. Επίσης πολλές φορές, για να αποτρέψει το κακό μάτι, όταν κάποιος θαυμάζει ένα μωρό ή κάνει κομπλιμέντα, επαναλαμβάνει στο τέλος τρεις φορές “φτου”.
  5. “Πιάσε Κόκκινο” – Όταν δύο άτομα σε μια συζήτηση πουν συγχρόνως το ίδιο πράγμα φωνάζουν «πιάσε κόκκινο». Ύστερα πρέπει και οι δύο να βρουν ένα κόκκινο αντικείμενο δίπλα τους και να το αγγίξουν για να μην μαλώσουν στο μέλλον
  6. Τρίτη και 13 – Η γρουσούζικη μέρα πολλοί ακυρώνουν μετακινήσεις αποφάσεις ενέργειες κλπ
  7. Μάρτηδες– Βραχιολάκια του χεριού από κόκκινη και λευκή κλωστή φοριούνται στο χέρι για να μην «σε κάψει ο Μάρτης».
  8. Πέταλο – Το πέταλο του αλόγου λέγεται ότι φέρνει καλή τύχη στα επαγγελματικά και τα οικονομικά.
  9. Ουράνιο τόξο – Είναι σημάδι καλής τύχης αν δει κάποιος ουράνιο τόξο.
  10. Δόντια – Όταν ένα παιδάκι βγάζει τα παιδικά του δόντια, τα πετάει στα κεραμίδια του σπιτιού του για να βγουν τα νέα δόντια γερά.
  11. Κρασί – Εάν κάποιος είναι ανύπαντρος και τελειώσει στο δικό του ποτήρι κρασί πρώτο, τότε θα καλοπαντρευτεί.
  12. Εις υγείαν (Γεια μας) – Είναι γρουσουζιά να λες εις υγείαν και να τσουγκρίζεις το ποτήρι σου, αλλά να μην πίνεις. Επίσης, είναι γρουσουζιά να τσουγκρίζεις με άδειο ποτήρι, ή με νερό.
  13. Κόκορας – Οι παλιοί πάντα σφάζανε έναν κόκορα και τον έθαβαν στα θεμέλια του σπιτιού όταν χτιζόταν, για να στεριώσει το σπίτι.
  14. Μαύρη γάτα – Αν δεις μαύρη γάτα στον δρόμο, είναι γρουσουζιά. Μικρά φυλαχτά με την μορφή μιας γάτας φοριούνται για καλή τύχη.
  15. Τελευταία μπουκιά – Αν αφήσεις την τελευταία σου μπουκιά στο τραπέζι, αφήνεις όλη τη δύναμή σου.
  16. Ρόδι – Το ρόδι είναι σύμβολο αφθονίας, γονιμότητας και καλής τύχης. Κρεμούσαν στο σπίτι από το φθινόπωρο ένα ρόδι. Μετά τη Μεγάλη Λειτουργία της Πρωτοχρονιάς το πετούσαν με δύναμη στο κατώφλι για να σπάσει σε χίλια κομμάτια κι έλεγαν: “Χρόνια Πολλά! Ευτυχισμένος ο καινούριος χρόνος!”
  17. Κουφέτα – Τα κουφέτα του δίσκου της στέψεως πιστεύεται, ότι έχουν μαντική δύναμη. Εκείνη η νέα που θα τοποθετήσει τρία κουφέτα κάτω από το μαξιλάρι της, πιθανόν να δει σε όνειρο ποιον θα παντρευτεί.
  18. Χέρια – Διώχνεις την τύχη σου όταν κρατάς με τα χέρια σου το πρόσωπό σου, όταν κάθεσαι σε τραπέζι.
  19. Μη γέρνεις τον καφέ με την παλάμη να δείχνει προς τα πάνω – Μοιάζει με τον τρόπο που ο ιερέας χύνει το δοχείο με το νερό πάνω από τον τάφο, την ώρα της κηδείας
  20. Όταν κάθεται κουκουβάγια έξω από το σπίτι, να την διώχνεις – Σημαίνει θάνατο συγγενικού σου προσώπου
  21. Αν χυθεί αλάτι στο τραπέζι, θα γίνει τσακωμός
  22. Όταν χαλάσεις φωλιά χελιδονιού, κάτι κακό θα σου συμβεί
  23. Όταν επισκέπτεσαι ένα σπίτι, να βγεις από την πόρτα που μπήκες – Αλλιώς θα χαλάσουν τα “προξενιά”
  24. Το βράδυ δεν κουβαλάς ελαιόλαδο, είναι γρουσουζιά
  25. Να μην αφήνεις τα ντουλάπια της κουζίνας ανοιχτά το βράδυ – Θα μπουν μέσα και θα γεννήσουν οι “καλικαντζαρίνες”
  26. ​Όταν πεινάσει η έγκυος γυναίκα, πρέπει να φάει το φαγητό της επιθυμίας της – Αλλιώς, βγαίνει σημάδι στο παιδί
  27. Μην περπατάς πάνω από ένα μωρό – Θα μείνει κοντό
  28. Καθρέφτης / Σπάσιμο καθρέφτη – Αν σπάσει καθρέφτης θα ακολουθήσουν εφτά χρόνια με συμφορές και δυστυχίες.
  29. Καπέλο – Δεν πρέπει να το αφήνεται πάνω στο κρεβάτι γιατί θα φέρει γουρσουζιά.
  30. Καφές – Στην Ελλάδα το χύσιμο του καφέ θεωρείται καλό σημάδι.
  31. Κουκουβάγια – Το κλάμα της κουκουβάγιας θεωρείται προμήνυμα κακών μαντάτων και ίσως θάνατος στην γειτονιά.
  32. Κουμπί – Αν βρεις στο δρόμο σου κουμπί μην το πάρεις γιατί θα σου φέρει γουρσουζιά.
  33. Νύχια – Την Τετάρτη, την Παρασκευή δεν πρέπει να κόβονται τα νύχια.
  34. Παπούτσια – Δεν πρέπει να μπαίνουν (κατά λάθος) ανάποδα γιατί φέρνουν στη ζωή μας αναστάτωση.
  35. Πεθαμένος – Όταν η καμπάνα του χωριού ηχούσε πένθιμα αναγγέλλοντας το θάνατο κάποιου ανθρώπου, οι νοικοκυρές άδειαζαν τα σταμνιά τους και έτρεχαν να προμηθευτούν με φρέσκο νερό από τη βρύση, γιατί πίστευαν πως μέσα στο παλιό έπλυνε το σπαθί του ο Χάρος.
  36. Πρωτοχρονιά – Την ώρα που αλλάζει ο χρόνος καλό είναι να σπάσετε ένα ρόδι. Αυτό θα βοηθήσει να έχετε πλούσια και γλυκιά χρονιά όπως ακριβώς είναι και το φρούτο αυτό.
  37. Σκόρδο – Κρεμιέται σε περίοπτη θέση του σπιτιού για να διώχνει το κακό μάτι.
  38. Σκούπισμα – Όταν κάποιο μέλος της οικογένειας έφευγε για ταξίδι δεν σκούπιζαν μέχρι να φτάσει στον προορισμό του. Μα ούτε και την ώρα που βασίλευε ο ήλιος σκούπιζαν.
  39. Ψαλίδι – Όταν το ψαλίδι παραμένει ανοιχτό γινόμαστε στόχος κουτσομπολιών.
  40. Ψωμί – Το ψωμί δεν πρέπει να τοποθετείται στο τραπέζι ανάποδα. Ούτε όμως να πετάμε και τα κομμάτια που μας απομένουν, γιατί θα δει ο Θεός την ασέβειά μας και θα μας τιμωρήσει με πείνα.

Προλήψεις και δεισιδαιμονίες

Άλλες προλήψεις και προκαταλήψεις στην Ελλάδα σήμερα
  • Αν σε τρώει η μύτη σου θα κλάψεις.
  • Αν σε τρώει το δεξί σου χέρι θα δώσεις χρήματα.
  • Αν σε τρώει το αριστερό σου χέρι θα πάρεις χρήματα.
  • Αν σε τρώει η πλάτη σου κάποιος θα σε δείρει.
  • Αν παίζει το δεξί σου μάτι θα δεις αγαπημένο πρόσωπο.
  • Αν παίζει το αριστερό σου μάτι θα δεις κάποιον που δεν συμπαθείς.
  • Αν σφυρίζει το δεξί σου αφτί σε επαινούν, αν σφυρίζει το αριστερό σου σε κακολογούν.
  • Αν γλύφεται η γάτα σου θα σου έρθουν ξένοι.
  • Αν φτερνίζεσαι κάποιοι μιλούν για σένα.
  • Αν αφήνετε ανοιχτές τις ντουλάπες σας, θα γίνετε στόχος κουτσομπολιών.
  • Μια μπλε χάντρα κρεμασμένη στο χέρι ή το λαιμό, διώχνει μακριά το κακό μάτι.
  • Το γέλιο της Παρασκευής είναι κλάμα του Σαββάτου.
  • Αν πάρεις σαπούνι από το χέρι κάποιου θα τον μισήσεις.
  • Αν σκουπίσεις τα χέρια σου στην ποδιά κάποιου συγγενή ή φίλου θα στεναχωρηθείτε.
  • Να φοβάσαι τη γυναίκα τη δασύτριχη και τον άντρα το σπανό.
  • Αν κοιταχτείς στον καθρέφτη γύρω στα μεσάνυχτα θα δεις το χάρο σου.
  • Δουλειές που αρχίζουν Τρίτη και τελειώνουν Σάββατο δεν στεριώνουν.
  • Για να μην σπάζεις πράγματα τρίβεις τα χέρια σου με το ρούχο της κουφής.
  • Αν κάποιο παιδί την ώρα που κοιμάται τρίζει τα δόντια του, θα πεθάνουν οι γονείς του.
  • Μην βγάζεις την γλώσσα σου. Θα πέσει μαχαίρι να σου την κόψει.
  • Μην ανοιγοκλείνεις το ψαλίδι. Κόβεις τα φτερά των αγγέλων.

Εφαρμογή Tik Tok: Ο απόλυτος οδηγός – Από αρχάριος σε viral

Προλήψεις και δεισιδαιμονίες υπάρχουν δυστυχώς πολλές και κάθε χώρα και πολιτισμός έχει και τα δικά του. Ο καθένας ας σκεφτεί και ας βγάλει τα συμπεράσματα του…
Προλήψεις και δεισιδαιμονίες (προκαταλήψεις) σε όλον τον κόσμο και όλες τις θρησκείες
Προλήψεις και δεισιδαιμονίες (προκαταλήψεις) σε όλον τον κόσμο και όλες τις θρησκείες